Ontwikkelen van inkoopteams

“Insights is veel professioneler dan verwacht. Het is dynamisch, tijdloos en in iedere situatie toepasbaar.”
Karen de Jong en Jennifer van Domburg van Pro 10 bezochten op 12 mei 2011 het Provinciehuis te Den Haag voor wat een inspirerend interview bleek te zijn met zowel Bureauhoofd Mart Lucassen als Strategisch adviseur en teamcoördinator Johan Voogd. Hieronder leest u meer over hoe Mart en Johan het werken met Insights Discovery tot nu toe hebben ervaren.


Bij de reorganisatie van de inkoopfunctie binnen Bureau Inkoop en Regie (hierna: BIR) logo-pzhvan de Provincie Zuid-Holland zijn met ondersteuning van Pro 10 een drietal nieuwe inkoopadviesteams gevormd. Na deze structuurverandering constateerde Mart de aanwezigheid van ‘negatieve naweeën’ van de reorganisatie, zoals hij ze zelf noemt. Hiermee doelt hij op de frictie tussen bepaalde medewerkers en een ongewenst wij- en zij-gevoel dat binnen de teams bestond. Er moest volgens Mart duidelijk nog gewerkt worden aan een effectieve samenwerkingscultuur, waardoor ook een groepsgevoel zowel binnen de teams als binnen BIR als geheel kon ontstaan. 

Pro10 kwam met het voorstel om gebruik te maken van Insights Discovery. Dit is een instrument dat mensen helpt hun werkstijl te leren kennen en begrijpen evenals het effect van hun werkstijl op anderen. Het Insights Discovery model stimuleert de bewustwording van kwaliteiten, valkuilen en de manier waarop we bij anderen overkomen. Het is een model voor de ontwikkeling van personen, teams en organisaties.

Intussen zijn er bij de inkoopfunctie van BIR verschillende workshops gehouden en interviews afgenomen. Ook hebben de medewerkers van BIR via internet een vragenlijst ingevuld, aan de hand waarvan elke medewerker zijn eigen profiel heeft gekregen. Hierin staat onder meer beschreven welke voorkeuren ieder individu heeft ontwikkeld in zijn manier van communiceren, besluitvorming, samenwerking en leidinggeven.

Eerste ervaring BIR zeer positief

Gelet op hun positieve ervaring met Insights Discovery kunnen Mart en Johan andere organisaties de inzet van dit instrument aanbevelen. Vooral wanneer de organisatie net een reorganisatie achter de rug heeft en haar doelstellingen scherp op het netvlies heeft staan, kan dit instrument volgens hen de gewenste cultuurontwikkeling bevorderen en versnellen.

“Insights is duidelijk en visueel en maakt iets wat zeer complex en gevoelig kan zijn, juist erg simpel.”, aldus Mart. Johan laat weten dat hij dit onderzoek veel professioneler en genuanceerder vond dan verwacht. Hij licht toe: “Ik ben al vaker op teamrollen e.d. gewezen tijdens trainingen in het verleden, maar dan blijft het bij theoretische informatie waar je niet veel verder mee kunt. Dit instrument gaat echter veel dieper dan dat. Tijdens de workshops wordt de materie van Insights direct op het team toegepast en worden verschillend types en onderlinge verhoudingen tussen teamleden tot leven gebracht. Bovendien krijg je veel praktische handvaten mee om de opgedane inzichten in de praktijk toe te passen. Met Insights haal je daarom volgens mij echt het optimale resultaat eruit. Het instrument is dynamisch, tijdloos en in iedere situatie toepasbaar.”

Johan en Mart maken daarbij de kanttekening dat het van groot belang is wie de workshop geeft. Loek van Beurden van Pro 10 weet volgens hen hoe hij moet omgaan met weerstand en kan zich makkelijk inleven in personen, waardoor mensen zich sneller zullen openstellen. Ook heeft zijn kennis van (de inrichting van) inkoop veel toegevoegde waarde, waardoor hij bepaalde kwesties die tijdens de workshops boven water komen direct kan tackelen.

Mart geeft aan, dat verschillende medewerkers met verschillende verwachtingen het traject ingingen. Sommigen waren enthousiast, anderen juist sceptisch. Maar er heerste wel bij iedereen het besef dat er iets gedaan moest worden aan de huidige cultuur. Structuur en cultuur moeten volgens Mart samen worden gepakt. Het doel van het traject was dan ook om op een leuke manier samenwerking te realiseren. Mede door mensen daarop te wijzen was de afdeling bereid om er tijd en energie in te stoppen, wat volgens Johan een essentiële voorwaarde is voor succes. Eén scepticus is kennelijk nog 180 graden omgedraaid door simpelweg zijn profiel te lezen. “Zelf viel ik ook bijna van mijn stoel omdat mijn profiel zo treffend was en ik heb al veel van dergelijke rapporten over mezelf gelezen”, aldus Johan.

Merkbare resultaten Insights

Door middel van Insights is direct te zien wat iedere medewerker kan bijdragen aan het team. Mart vindt het goed dat er inzicht wordt verkregen in zowel de sterkten als de zwaktes van de medewerkers. Het is volgens hem van groot belang dat deze resultaten ook worden gebruikt op de lange termijn (bijvoorbeeld bij functioneringsgesprekken) en daadwerkelijk worden toegepast in de praktijk. 

Johan zegt het gevoel te hebben, dat zijn team met de gekozen aanpak verder komt. Zo ziet hij het aantal subculturen afnemen en zijn teamleden de kleuren van Insights dagelijks op de kamer toepassen. Vooral het naar elkaar “oversteken” hebben zij in een teamsessie verder geoefend. Ze spreken elkaar nu makkelijker aan op hun gedrag, maar dat kan volgens Johan soms ook voor frictie zorgen. Er komt daardoor meer los dan voorheen en dat is een stapje terug, maar het is op termijn van groot belang voor een effectieve samenwerking. Mart vult aan dat enkele medewerkers die voorheen niet met elkaar wilden samenwerken, nu steeds beter samenwerken naarmate er gesprekken zijn gevoerd en inzicht is verkregen in elkaars eigenschappen.

Johan en Mart vinden het beiden opvallend dat met zo’n methode zo gemakkelijk over persoonlijke resultaten van een psychologisch onderzoek in teamverband kan worden gesproken. Johan vindt het een sterk punt, dat de persoonlijke kenmerken in de methode van Insights volledig zijn gericht op het team. Hierdoor wordt er meer naar het geheel gekeken, wat het makkelijker maakt om open te zijn tegen elkaar.

Uiteraard zijn we er nog niet, maar Johan en Mart vinden de sfeer wel degelijk verbeterd nu er al duidelijk een wij-gevoel is ontstaan. Dit uit zich onder meer in een gezellige activiteit als het aankomende tennistoernooi, waarvoor het merendeel van de medewerkers van BIR zich al heeft aangemeld. Maar ook niet mis te verstaan is het initiatief van één van de teams om gedurende een dag in de duinen gezamenlijk te bepalen hoe alle verkregen inzichten concrete invulling kunnen gaan krijgen binnen het team. Een hoogstaaltje effectieve samenwerking als je het ons vraagt!